Türkiye İle Birleşik Krallık STA Görüşmelerinde Kritik Aşama
Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması’nın (STA) kapsamının genişletilmesine yönelik müzakerelerde kritik bir aşamaya gelindi. Bloomberg HT’de Ceren Dilekçi Köseoğlu’nun sunduğu programa konuk olan Avrupa Türk Markalar Birliği Başkanı Vehbi Keleş, görüşmelerde dördüncü tura geçildiğini ve sürecin hızlı ilerlediğini söyledi.
Keleş, iki tarafın da anlaşmanın güncellenmesi konusunda istekli olduğunu belirterek, “Umarım bu yıl sonu her şey tamamlanır ve önümüzdeki yılın ilk aylarında yeni serbest ticaret anlaşması devreye girer” dedi.
Hedef: 2027’de yeni anlaşmanın yürürlüğe girmesi
Brexit sonrası Birleşik Krallık’ın yeni ticaret ağları oluşturmaya yöneldiğini hatırlatan Keleş, Londra yönetiminin Güney Kore, İsviçre ve Körfez ülkeleriyle de temas halinde olduğunu ifade etti. Türkiye ile yürütülen müzakerelerin ise dördüncü tura ulaştığını kaydetti.
Mevcut anlaşmanın ağırlıklı olarak mal ticaretini kapsadığını vurgulayan Keleş, yeni dönemde özellikle tarım ve hizmet sektörlerinin öne çıkacağını dile getirdi. Tarafların hedefinin, 2027’nin ilk aylarında güncellenmiş anlaşmayı devreye almak olduğu belirtildi.
Türkiye–Birleşik Krallık Ticaret Hacmi 35 Milyar Dolara Yaklaştı
Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki ticaret hacmi 2025 yılı itibarıyla güçlü seyrini sürdürüyor. Türkiye verilerine göre iki ülke arasındaki mal ticareti hacmi 24 milyar dolar seviyesinde bulunuyor.
Keleş’in aktardığı bilgilere göre, Türkiye’nin Birleşik Krallık’a ihracatı 16,7 milyar dolar, Birleşik Krallık’ın Türkiye’ye ihracatı ise 7,2 milyar dolar düzeyinde gerçekleşti. Hizmet ticaretinin de dahil edilmesiyle birlikte toplam ticaret hacminin 32 milyar dolara yaklaştığı görülüyor. 2024 yılında yaklaşık 7 milyar dolar olan hizmet ticaretinin, 2025’te 8 milyar dolar seviyesine ulaştığı tahmin ediliyor. Bu seviyelerin, iki ülke arasındaki ticarette rekor düzeylere işaret ettiği değerlendiriliyor.
Öte yandan Birleşik Krallık verileri, ticaret hacminin daha yüksek bir tablo ortaya koyduğunu gösteriyor. İngiliz istatistiklerine göre mal ticareti hacmi 27,2 milyar dolara ulaşmış durumda. Buna yaklaşık 8 milyar dolar seviyesinde olduğu tahmin edilen hizmet ticareti eklendiğinde, toplam ticaret hacminin 35 milyar dolar düzeyine yaklaştığı görülüyor.
Bu veriler ışığında genel tablo, Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki ekonomik ilişkilerin son yılların en güçlü seviyelerine ulaştığını ortaya koyuyor.
Hangi sektörler öne çıkıyor?
Son dönemde en hızlı artışın yaşandığı sektörler arasında gıda ve kuru gıda ürünleri, kablo ve elektrik kabloları, yedek parçalar ile elektrikli ve elektronik ev eşyaları yer alıyor.
Tekstil sektöründe ise maliyet artışlarına bağlı olarak düşüş gözlendiği belirtildi. Buna karşın genel tabloya bakıldığında iki ülke arasındaki ticaretin olumlu bir seyir izlediği ifade edildi.
Tarımda 5 milyar dolarlık potansiyel
Birleşik Krallık’ın yıllık toplam ithalatının yaklaşık 947 milyar dolar olduğunu belirten Keleş, bunun yaklaşık 100 milyar dolarının gıda ithalatından oluştuğunu söyledi. Türkiye’nin bu pastadan aldığı payın yaklaşık 1 milyar dolar ve yüzde 1 seviyesinde olduğunu kaydetti.
Bu oranın yüzde 5’e çıkması halinde Türkiye’nin Birleşik Krallık’a gıda ve tarım ihracatının 5 milyar dolara ulaşabileceğini ifade eden Keleş, güncellenmiş STA’nın bu açıdan önemli fırsatlar sunduğunu vurguladı.
40 milyar dolar hedefi gerçekçi mi?
Türkiye ile Birleşik Krallık arasında orta vadede 40 milyar dolarlık ticaret hacmi hedefi bulunuyor. Keleş, hizmet sektörünün de tam olarak hesaba katılmasıyla mevcut seviyenin zaten 35 milyar dolara yaklaştığını belirterek, 40 milyar dolar hedefinin “ulaşılabilir” olduğunu söyledi.
Birleşik Krallık’ın yıllık ithalat hacminin 950 milyar dolara yaklaştığını hatırlatan Keleş, Türkiye’nin bu pastadan aldığı payın yüzde 2 seviyesinde kaldığını ifade etti. Bu oranın yüzde 5 ve üzerine çıkması halinde ticaret hacminin 70 milyar dolara kadar yükselebileceğini dile getirdi.
Hindistan rekabeti
Keleş, Birleşik Krallık’ın Hindistan ile imzaladığı yeni ticaret anlaşmasının Türkiye açısından rekabet baskısı oluşturduğunu söyledi. Birleşik Krallık’ta yaklaşık 254 bin ithalatçı firma bulunduğunu belirten Keleş, Türkiye’den yaklaşık 14 bin firmanın bu pazarda aktif olduğunu kaydetti.
Hindistan yanı sıra Güney Kore, İsviçre ve Körfez ülkeleriyle yapılacak anlaşmaların da rekabeti artıracağını belirten Keleş, Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki güncellenmiş STA’nın bir an önce tamamlanmasının önemine dikkat çekti.
